CHÚA NHẬT 17 THƯỜNG NIÊN C: CẦU NGUYỆN CÒN THIẾU ĐIỀU GÌ?

CHÚA NHẬT  17 THƯỜNG NIÊN NĂM C

Suy niệm Tin Mừng Lc 11:1-13

Lm. Gioan Nguyễn Văn Ty SDB

Cầu nguyện của tôi còn thiếu điều gì?

 

Quan sát Đức Giê-su cầu nguyện, các môn đệ nhận ra một nét gì đó rất mới mẻ, rất đặc trưng. Nét này các ông không thấy có trong thói tục của người Do Thái nói chung, đặc biệt của nhóm Biệt Phái, cũng không thấy trong lối cầu nguyện mà Gio-an tẩy giả và nhóm ông ta thường làm. Người Do Thái cầu nguyện dựa trên việc cất cao giọng đọc các thánh vịnh, các lời tiên tri hay sách luật…; chính vì thế mà một vài đại diện trong nhóm môn đệ khẩn khoản xin Đức Giê-su dạy cho biết cầu nguyện, cầu nguyên theo cách thức riêng của Người. Lời thỉnh cầu đó quả là chính đáng, và Đức Giê-su sẵn sàng đáp ứng vì nó liên quan tới điều quan trọng nhất mà người đang muốn khảng định: Cầu nguyện chính là đi vào tương quan phó thác với Cha nhân ái.

Điều mà các môn đệ mong đợi chắc hẳn không phải là: được Thầy dạy cho một công thức cầu nguyện, thứ mà ngày nay chúng ta quen gọi là ‘kinh đọc’. Thời đó người Do Thái vẫn có thói quen sử dụng các thánh vịnh như công thức cầu nguyện; tuy nhiên khi quan sát Đức Giê-su cầu nguyện, các môn đệ đã nhận ra một kiểu cách không giống ai; một nét khác xa với lề thói các Pha-ri-sêu vẫn thường làm nơi công cộng, hoặc các tu sĩ Et-sê-ni làm tại Qum-ram. Hơn thế nữa, điều làm các ông ngạc nhiên nhất khi phát hiện, đó là: tâm tình thâm sâu và con thảo Người có đối với Đức Chúa, Đấng mà Người coi như Cha của mình. Xét cho cùng thì Thánh Vịnh cũng không phải là những ‘kinh đọc’ theo nội dung bổn đạo chúng ta vẫn hiểu ngày nay. Tự nó Thánh Vịnh là những tâm tình rất chân thành mà mỗi người Do Thái dùng để diễn tả tương quan của mình với Đức Chúa, tùy theo hoàn cảnh đổi thay. Trong tương quan đó, các Biệt Phái dành ưu tiên nhấn mạnh trên lòng trung thành nắm giữ lề luật hầu thực hiện giao ước mà tổ phụ họ đã ký kết với Đức Chúa Gia-vê; về phần mình nhóm Gio-an lại quan tâm nhiều hơn tới thái độ thống hối thanh tẩy; vậy thì những khi sử dụng thánh vịnh và các tiên tri để cầu nguyện, Thầy Giê-su nhấn mạnh trên nét chuyên nào nhất?

Đức Giê-su lên tiếng dạy lối cầu nguyện mà sau này các Ki-tô hữu biết đến qua tên gọi ‘kinh Lạy Cha’, rất phổ biến vì nhiều sách đặt cho đoạn Tin Mừng này tiêu đề đó. Thật ra thì điều Người dạy không phải là một ‘kinh’! Ngay trong câu mở đầu, Đức Giê-su đã nói: “Khi cầu nguyện anh em hãy thưa (thay vì nói hoặc đọc) thế này: ‘Lạy Cha, nguyện (thay vì xin làm) cho danh Cha vinh hiển…’ điều này làm cho ta nhận ra ngay: nổi cộm một tâm tình tín thác. Tiếp theo đó, ngay cả những điều ‘xin’ cũng toát ra niềm tin tưởng phó thác sâu đậm nhất. Phải! cái tâm tình này mới chính là chất tố cốt lõi của lối cầu nguyện mà Đức Ki-tô đang muốn truyền đạt cho các môn đệ.  

Đương nhiện, mọi lời cầu nguyện đều ít nhiều phải mang tâm tình này: trong mọi tôn giáo khi tín đồ khấn vái, họ cơ bản tin tưởng sẽ được thần thánh phù trì. Tuy nhiên vấn đề là ở chỗ: dựa trên cơ sở nào mà họ đặt niềm tin tưởng phó thác? Người Do thái có cơ sở của Cựu Ước: một giao ước sòng phẳng giữa Đức Chúa với dân riêng của Ngài; Gio-an thì nhấn mạnh trên nền tảng thống hối và lãnh phép rửa để được tha tội (xem Lc 3:3-18); các lương dân nói chung thì dựa trên qui luật ‘có đi có lại’ của giao tế xã hội, thờ cúng dâng hương để được thần thánh phù trì…; thế còn Ki-tô hữu, tin tưởng phó thác khi cầu nguyện dựa trên cơ sở nào?

Đức Giê-su dùng hai hình ảnh để quảng diễn cơ sở của tín thác trong cầu nguyên Ki-tô hữu: người bạn và người cha; hai hình ảnh này có tác dụng trước hết làm triệt tiêu toàn bộ các cơ sở được đề cập tới ở trên. Nếu cầu nguyện là ‘nguyện xin’ với bạn và cha, thì sẽ không còn sự sòng phẳng của giao kèo ký kết, không còn sự cách biệt trên dưới, và cũng không còn lễ vật quà cáp lót đường…, chỉ còn một điều duy nhất tồn tại đó là tin tưởng hầu như mù quáng, cố chấp tới độ không ngại gây phiền hà. Câu chuyện gõ cửa nhà bạn vay bánh giữa đêm khuya, hay xin ‘bố’ của ăn, phải chăng là để nêu rõ thái độ rất ‘độc’ của cầu nguyện Ki-tô hữu?

Và điều này không chỉ đơn thuần là một khảng định trên lý thuyết! Có lẽ vào thời điểm Đức Giê-su trả lời câu hỏi của môn đệ, nó còn có vẻ lý thuyết xa vời, gượng gạo nữa là đàng khác: Thiên Chúa mà so sánh được với cha và bạn sao? Thế nhưng sau biến cố Thập Giá và Phục Sinh, thì điều này đã trở thành một thực tế rõ ràng và hiển nhiên. Thực vậy, niềm tin Thập Giá và Phục Sinh trở thành cơ bản trong tương quan (Giao Ước Mới) giữa người môn đệ với Thiên Chúa của Đức Giê-su Ki-tô. Họ đã nắm bắt được bằng chứng không thể chối cãi về một Thiên Chúa từ nhân tới độ không tiếc bất cứ điều gì đối với những ai kêu cầu Người, ngay cả hy sinh tới Người Con yêu quí nhất Người cũng chẳng từ. Do vậy bất cứ ai tự cho mình là môn đệ Đức Giê-su, mà không biết chất tố này khi cầu nguyện, thì chưa thể được kể là Ki-tô hữu chân chính.

Như vậy, tin tưởng tuyệt đối trong cầu nguyện có thể được coi như thước đo niềm tin Ki-tô hữu. Thánh Phao-lô xác quyết: chúng ta không biết cầu nguyện thế nào cho phải lẽ, nếu Thần Khí không rên xiết trong ta (xem Rm 8:18-27). Phải chăng Đức Giê-su cũng đã có cùng một ý tưởng đó khi hứa hẹn: ‘Cha trên trời ban Thánh Thần cho những kẻ kêu xin Người’? Thế thì, một chút chiêm ngắm Thập Giá, một chút đi sâu hơn vào tình yêu nhân ái của Thiên Chúa, là điều rất cần thiết để mọi Ki-tô hữu có thể tiến hành cầu nguyện. Tuy nhiên thật không may, ‘cái chút’ này trên thực tế xem ra vẫn còn thiếu trầm trọng trong cầu nguyện của nhiều người chúng ta. Chính vì lẽ đó mà lời khẩn cầu: “Lạy Thầy, xin dạy chúng con biết cầu nguyện!” vẫn cứ tiếp tục phải là điệp khúc khởi đầu cho mọi tâm tình cầu nguyện của chúng ta.

Lạy Thầy Giê-su, xin dạy con cầu nguyện! Xin hãy dạy con cầu nguyện với một Thiên Chúa không tiếc xót con bất cứ điều gì, kể cả phó nộp Người Con yêu quí nhất. Xin cho con biết dành chút thời giờ cho việc chiêm ngắm tinh yêu nhân ái và lòng thương xót bao la của Chúa Cha trước khi tiến hành cầu nguyện. Xin Thần Khí Chúa luôn nhắc nhở con rằng: dấu Thánh Giá mà con làm trước giờ cầu nguyện chính là để giúp đưa con vào tâm tình cơ bản và thiết yếu này: trọn vẹn đặt tin tưởng phó thác con thảo nơi lòng Chúa cứu độ xót thương. Chỉ như thế lời cầu nguyện của con mới đạt được tâm tình như Chúa muốn. A-men 

Từ khoá:

Bài viết liên quan Mùa Thường Niên