LỄ THÁNH TÂM CHÚA GIÊSU: TÌNH YÊU LỆ THUỘC

THÁNH TÂM CHÚA GIÊ-SU

Suy niệm Tin Mừng Lc 15:3-7          

Lm. Gioan  Nguyễn Văn Ty SDB

Tình yêu lệ thuộc

 Để diễn tả lòng thương xót của Thiên Chúa, thánh sử Lu-ca tường thuật ba câu chuyện dụ ngôn Đức Giê-su đã kể, đó là đi tìm chiên lạc, tìm kiếm đồng bạc bị mất, và chờ đón người con đi hoang trở về. Tôi trộm gọi ba dụ ngôn trên như thế (không mấy theo lối gọi truyền thống) vì bị ấn tượng sâu sắc bởi lòng thương xót rất con người của Thiên Chúa, theo cách diễn tả của chính Đức Giê-su.

Thường thì khi nói tới lòng thương xót, ta vẫn ít nhiều có cảm nghĩ, đó là một thái độ nhân nhượng quan tâm của kẻ bề trên, một hành vi thi thố ban phát ân huệ cho người bất hạnh, xấu số. Thế nhưng đọc kỹ ba câu chuyện dụ ngôn trên ta mới nhận ra rằng: cả ba đều có chung một nét chung là: lòng thương xót có vẻ như đặt Thiên Chúa dưới cả con người tội lỗi; Thiên Chúa xót thương không những cần tới, mà còn gần như lệ thuộc vào các người tội lỗi nữa là đàng khác.

Từ trong đời thường, ta cũng có thể suy ra điều sau: cuộc sống của người chăn cừu ít nhiều lệ thuộc vào đàn vật của mình. Do đó hành động lên đường lặn lội đi tìm con chiên lạc của ông cũng dễ hiểu thôi: ông làm vì nhu cầu cuộc sống của chính ông. Ông cần tới con chiên đó, nói cách khác, đời sống của ông phần nào lệ thuộc vào con chiên đi lạc kia. Nếu đã dám nói như thế, ta cũng dám đi tới kết luận: người chăn chiên đi tìm chiên lạc, không phải chỉ vì ‘thương’ nó mà còn là vì nhu cầu sống của chính ông. Dụ ngôn về người đàn bà tìm kiếm đồng bạc bị mất càng cho thấy rõ hơn điều đó, bà ta cần tiền chứ không thương đồng tiền… Tôi vẫn cảm thấy e dè khi dám có trong đầu tư tưởng rằng: chính Thiên Chúa cần tới con người tội lỗi, trước cả khi người tội lỗi cần đến Người. Suy nghĩ thông thường vẫn là: cho dầu Thiên Chúa là Đấng giầu lòng thương xót, thì con người tội lỗi phải cất công chạy tới lòng thương xót đó. Rất ít ai dám nghĩ rằng: Chúa xót thương lại chủ động đi tìm kẻ tội lỗi trước để đưa họ về; thế nhưng, đó lại chính là điều mà Tân Ước đã nhiều lần minh xác: ‘Thiên Chúa đã yêu thương chúng ta trước’ (1 Ga 4:19). Tôi thấy e sợ phải xác quyết điều này, vì hình như nó quá xúc phạm tới sự cao cả, sung mãn của Thiên Chúa! Thần học kinh điển đã từng dạy tôi rằng: tình yêu của Thiên Chúa là hoàn toàn vô vị lợi (gratuitous), điều này được hiểu là, Người ban phát mà không đòi hỏi bất cứ một điều kiện tiên quyết nào. Thế nhưng, rõ ràng là thực tế còn hơn cả thế nữa; Đức Giê-su cho thấy: tình yêu đó không đòi hỏi gì nơi con người nhưng lại đòi hỏi chính Thiên Chúa! Người bệnh cần thầy thuốc là lẽ đương nhiên, nhưng chính thầy thuốc cũng cần tới bệnh nhân, vì nếu không có con bệnh, ông không thể là thầy thuốc kỳ tài. Trong mọi tình yêu, kể cả tình yêu nhân ái, lệ thuộc vào nhau là một yếu tính thực sự!

Hiểu như thế tôi mới thấy: các chi tiết dầu nhỏ nhất trong dụ ngôn đi tìm chiên lạc lại mang một ý nghĩa vô cùng to lớn. Người mục tử tạm thời ‘bỏ 99 con chiên ngoài đồng hoang, để đi tìm cho bằng được con chiên bị mất. Tìm được rồi người ấy mừng rỡ…’ Tìm cho bằng được và mừng rỡ khi tìm thấy, đó là thái độ tiêu biểu đối với những gì thiết thân hay thiết nghĩa! Đức Giê-su long trọng khẳng định một điều không ai hiểu nổi: “tôi nói cho các ông hay: trên trời cũng thế, ai nấy sẽ vui mừng vì một người tội lỗi ăn năn sám hối, hơn là vì 99 người công chính không cần phải sám hối ăn năn.” Phải, nếu thiên đàng, theo lối suy nghĩ tự nhiên, là phần thưởng dành riêng cho những người công chính và thánh thiện, nơi mà Thiên Chúa cao sang vinh hiển ân thưởng những người dầy công nghiệp, thì thiên quốc chắc hẳn phải hoan hỷ đón mừng chủ yếu các bậc thánh hiền, đạo sĩ. Ngược lại, bọn tội nhân sám hối, nếu may mắn lắm, thì cũng chỉ được dành cho một xó xỉnh nào đó là cùng. Nhưng huyền nhiệm thay! Nước Trời của Đức Giê-su lại là chốn Thiên Chúa nhân ái và thương xót ngự trị; vì thế, vinh quang Nước Trời càng gia tăng gấp bội, mỗi khi lòng thương xót được dịp tỏa sáng trên các tội nhân, đó là điều hợp lý. Nói cách khác, nếu Thiên Chúa là Đấng giầu lòng thương xót thì vương quốc của Người lại cần tới, lại càng lệ thuộc vào số các tội nhân sám hối gia nhập vào, để nhờ đó lòng thương xót càng được tỏa sáng. Và còn triệt để hơn thế nữa khi ta dám kết luận: sự thánh thiện trọn lành của Ki-tô hữu (hiểu theo nghĩa tu thân tích đức) sẽ không đóng góp gì nhiều cho vinh quang Thiên Chúa nếu như nó không phát xuất từ lòng khiêm nhường chân thành ăn năn sám hối để đón nhận lòng thương xót của Người. Nói cách khác, sẽ không có sự thánh thiện Ki-tô hữu đích thực nếu thiếu khiêm cung đón nhận ơn cứu độ mà Thiên Chúa nhân ái trao ban trong Đức Ki-tô Giê-su.

Lễ Thánh Tâm Chúa Giê-su mời gọi tôi đi sâu vào mối tương quan tình yêu quá thần linh mà cũng quá nhân loại này; thần linh: vì nét độc đáo (vượt quá mọi trí hiểu) mà chỉ có Đức Giê-su mới phác họa lên được, nhân loại: vì nó quá gần gũi với thân phận thấp hèn của con người. Thiên Chúa tình yêu mà lại lệ thuộc vào sự thấp hèn của kiếp sống con người sao? Phải, chính vì thế và điều duy nhất mà cuộc trao đổi tình yêu này đòi hỏi không gì khác hơn là lòng khiêm nhường sâu thẳm, khiêm tốn nhìn nhận thân phận thấp hèn của mình. Phải chăng chính Đức Giê-su đã mời gọi ta khai thác triệt để điều này, khi muốn ta hãy học cùng Người một bài học duy nhất quan trọng, đó là “Hãy học cùng tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường” (Mt 11:29)! Do đó, Thánh Tâm Chúa Giê-su mời gọi tôi khai thác triệt để các lỗi tội mình phạm, hầu biến nó thành vinh quang của lòng Chúa thương xót vô bờ bến.

Ôi, tội thật là hồng phúc (felix culpa)!

Lạy Thánh Tâm Chúa Giê-su, xin cho con cảm nghiệm được thứ tình yêu lệ thuộc mà Chúa đã mô tả. Xin cho con được cùng toàn thể thiên quốc vui mừng vì một tội nhân sám hối; trước nhất, xin cho con biết vui mừng mỗi khi ban phát tình yêu tha thứ của Chúa nhất là trong bí tích Hòa Giải. Về phần mình, trước những lỗi phạm và yếu đuối riêng tư, xin cho con xác tín rằng: hơn bất cứ ai khác, Chúa đang khát khao được dịp thi thố lòng xót thương và thứ tha của Người. Xin cho con được có cùng cảm nghiệm như Phao-lô khi ngài công bố rằng: ngài thấy tự hào về những yếu đuối và sa ngã của mình. A-men

 

Từ khoá:

Bài viết liên quan Suy niệm Hằng Ngày